Let op: NHG beschrijft dit toetskader op dit moment als een voorgenomen wijziging. De definitieve Voorwaarden en Normen 2027 worden volgens NHG op 1 november 2026 gepubliceerd en zouden op 1 januari 2027 ingaan. Controleer voor een hypotheekaanvraag altijd de definitieve NHG-regels en laat de financiële gevolgen door uw hypotheekadviseur berekenen.
Wat verandert er volgens het voorstel?
Sinds 1 april 2026 bevat het taxatierapport bij bestaande woningen informatie over funderingsrisico. Die modelmatige risico-inschatting gebruikt klassen A tot en met E. Zo'n klasse is een eerste signaal en geen technische diagnose van de fundering.
In het voorgenomen NHG-kader geldt bij risicoklasse D of E een vervolgstap: er moet verkennend funderingsonderzoek worden uitgevoerd. NHG noemt dit relevant bij de aankoop van een bestaande woning, bij het verhogen van een bestaande hypotheek en bij oversluiten. Een zuivere oversluiting van NHG naar NHG zonder verhoging is in het voorstel uitgezonderd.
Wanneer kan funderingsrisico de hypotheekruimte raken?
Bij risicoklasse A, B of C hoeven volgens de voorgenomen norm geen funderingskosten in de toetsing te worden meegenomen. Bij D of E volgt eerst verkennend onderzoek. Komt daar een laag of gemiddeld risico uit, dan kunnen de vervolgstappen beperkt blijven. Wijst het onderzoek op een hoog risico, dan moet de taxateur indicatieve herstelkosten opnemen.
Die indicatieve herstelkosten kunnen vervolgens de maximale financieringsruimte verlagen. NHG beschrijft dat het relevante kostenbedrag wordt omgerekend naar een annuïtaire last met een looptijd van maximaal dertig jaar en de geldende AFM-toetsrente. Die last wordt afgetrokken van de maximale toegestane financieringslast. Eigen middelen boven € 25.000 mogen volgens het voorstel worden gebruikt om het mee te rekenen kostenbedrag te verlagen.
De uitkomst is dus niet automatisch dat een woning niet financierbaar is. De invloed hangt af van de risicoklasse, het onderzoek, de geschatte herstelkosten, de eigen middelen en de volledige hypotheektoets.
Gevolgen bij aankoop, hypotheekverhoging en oversluiten
Een bestaande woning kopen
Vraag vroeg in het aankoopproces naar de funderingsrisico-informatie in het taxatierapport en naar bestaand onderzoek. Bij D of E kan extra onderzoek tijd kosten. Maak in overleg met aankoopmakelaar en hypotheekadviseur duidelijke afspraken over voorbehouden en termijnen.
De hypotheek verhogen
Wie extra wil lenen voor verbouwing, herstel of verduurzaming kan opnieuw met de funderingstoets te maken krijgen. Bij een hoog risico kunnen toekomstige funderingskosten concurreren met het bedrag dat u voor andere werkzaamheden wilt lenen. Laat daarom eerst de technische uitgangssituatie en daarna de financieringsruimte bepalen.
De hypotheek oversluiten
Ook bij herfinanciering of oversluiten kan het voorgestelde kader gelden, behalve bij een zuivere oversluiting van NHG naar NHG zonder verhoging. Wilt u tegelijk extra lenen, dan is die uitzondering niet vanzelfsprekend. Bespreek daarom expliciet met uw hypotheekadviseur welke aanvraagroute wordt gebruikt.
Lees ook onze praktische uitleg over hypotheek verhogen of oversluiten voor verduurzaming en het afzonderlijke artikel over het voorgenomen NHG-energiebespaarbudget in 2027.
Wat gebeurt er bij risicoklasse D of E?
Controleer het taxatierapport. De taxateur legt de modelmatige risicoklasse en beschikbare informatie vast.
Laat verkennend funderingsonderzoek uitvoeren. Dit brengt de kans op schade en de noodzaak van vervolgonderzoek beter in beeld.
Verwerk de uitkomst in de waardering. De taxateur neemt relevante onderzoeksinformatie en, bij hoog risico, indicatieve herstelkosten op.
Laat de hypotheek opnieuw toetsen. De geldverstrekker en adviseur beoordelen de aanvraag met de NHG-regels die op dat moment gelden.
NHG meldt daarnaast dat een hybride taxatie bij D of E pas kan worden afgerond nadat verkennend onderzoek beschikbaar is. Bij een hoge uitkomst is een fysieke taxatie nodig. Is er geen modelmatige risico-inschatting beschikbaar, vraag dan vooraf aan taxateur en geldverstrekker welke taxatieroute vereist is.
Appartement of rijwoning: kijk ook naar het collectief
Funderingsproblemen stoppen niet altijd bij de erfgrens. Bij rijwoningen en appartementen kan herstel meerdere woningen of de VvE raken. Controleer daarom bestaande rapporten, de splitsingsstukken, notulen, reserveringen en afspraken met buren of mede-eigenaren. Een individuele hypotheekaanvraag kan afhankelijk zijn van informatie die collectief moet worden verzameld.
Funderingsrisico is iets anders dan het energielabel
Een energielabel beschrijft de energetische kwaliteit van een gebouw. Het geeft geen oordeel over de fundering. Omgekeerd vervangt funderingsonderzoek geen energielabel. Wilt u bij aankoop, herfinanciering of verbouwing beide onderwerpen goed voorbereiden, behandel ze dan als twee afzonderlijke technische dossiers.
SynerGroen kan de technische situatie helpen verkennen via funderingsonderzoek fase 0 en ondersteunt bij energielabels en verduurzamingsadvies. De hypotheekberekening en productkeuze horen bij een erkend financieel adviseur.
Checklist voor uw aanvraag
Vraag het taxatierapport en de funderingsrisicoklasse op.
Verzamel bestaand funderingsonderzoek, herstelplannen en offertes.
Controleer bij een appartement de VvE-stukken en reserveringen.
Plan bij klasse D of E voldoende tijd voor verkennend onderzoek.
Laat de taxateur vastleggen welke kosten in de waardering worden meegenomen.
Bespreek met de hypotheekadviseur of het om aankoop, verhoging, oversluiten of een combinatie gaat.
Controleer na 1 november 2026 de definitieve NHG Voorwaarden en Normen 2027.
Conclusie
Het voorgenomen NHG-kader maakt funderingsrisico vanaf 2027 nadrukkelijker onderdeel van de hypotheektoets. Vooral bij risicoklasse D of E kan tijdig onderzoek het verschil maken tussen een voorspelbaar financieringstraject en vertraging. Verzamel technische informatie vroeg, laat de taxateur en hypotheekadviseur hun eigen rol vervullen en baseer de definitieve aanvraag op de regels die NHG op 1 november 2026 publiceert.
Wilt u eerst de technische situatie laten beoordelen? Neem contact op met SynerGroen. Voor financieel advies, hypotheekvoorwaarden en een berekening van uw leencapaciteit verwijzen wij u naar een erkend hypotheekadviseur.
Bronnen & Citaties
Gebruikte informatiebronnen voor dit artikel
NHG en Rijksoverheid, geraadpleegd op 29 september 2026; voorgenomen beleid expliciet als zodanig beschreven.
Heeft dit artikel u geholpen? Vraag direct uw energielabel of advies aan.